Vảy nến là bệnh da liễu mạn tính có thể gây ngứa ngáy, bong tróc và hình thành các mảng da đỏ phủ vảy trắng bạc, ảnh hưởng đến sinh hoạt cũng như chất lượng cuộc sống. Vậy cách trị vảy nến như thế nào để kiểm soát triệu chứng và hạn chế bệnh tái phát? Hãy cùng tìm hiểu các phương pháp điều trị phổ biến, cách chăm sóc da và những lưu ý quan trọng trong bài viết dưới đây của Isispharma nhé!
Bệnh vảy nến có chữa được không?
Vảy nến là bệnh viêm da mạn tính, thường diễn tiến theo từng đợt. Hiện nay, vảy nến chưa có phương pháp điều trị dứt điểm, vì vậy người bệnh cần duy trì kiểm soát tình trạng bệnh ổn định, tránh các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn.
Việc áp dụng đúng phác đồ điều trị vảy nến có thể giúp bệnh thuyên giảm đáng kể, thậm chí tạm thời biến mất. Tuy nhiên, người bệnh không nên tự ý ngừng thuốc khi thấy da đã cải thiện, bởi điều này có thể khiến triệu chứng xuất hiện trở lại hoặc bệnh khó kiểm soát hơn. Do đó, tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ, tái khám theo lịch hẹn và điều chỉnh phương pháp điều trị khi cần thiết rất quan trọng.
Cách trị vảy nến tại chỗ an toàn
Kem hoặc thuốc mỡ
Bệnh vảy nến mức độ nhẹ đến trung bình thường được chỉ định dùng kem hoặc thuốc mỡ corticosteroid để giảm viêm, ngứa và làm chậm quá trình tăng sinh tế bào da quá mức. Tùy theo tình trạng bệnh, bác sĩ sẽ điều chỉnh nồng độ corticosteroid phù hợp.
Đặc biệt, corticosteroid tại chỗ có hoạt tính mạnh hơn chỉ sử dụng trên những vùng da nhỏ hoặc da quá dày. Việc lạm dụng thuốc mỡ hoặc kem bôi vảy nến có thể gây mỏng da, cũng như gia tăng nguy cơ gặp phản ứng phụ không mong muốn.

Kem dưỡng ẩm
Dưỡng ẩm là một phần quan trọng trong quá trình chăm sóc và kiểm soát vảy nến, nhất là với những trường hợp bệnh nhẹ. Cách trị vảy nến bằng kem dưỡng ẩm giúp hạn chế tình trạng mất nước, đồng thời tạo lớp màng bảo vệ trên bề mặt da. Nhờ đó, các triệu chứng vảy nến như bong tróc vảy, ngứa ngáy và khó chịu được cải thiện rõ rệt.
Hiện các sản phẩm dưỡng ẩm cho da vảy nến có thể mua trực tiếp tại các nhà thuốc mà không cần kê đơn. Tuy nhiên, người bệnh vẫn nên ưu tiên công thức dịu nhẹ, phù hợp với tình trạng da và sử dụng theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Thuốc ức chế Calcineurin
Tacrolimus (Protopic) và Pimecrolimus (Elidel) là những thuốc ức chế Calcineurin có tác dụng điều hòa phản ứng miễn dịch, giảm viêm và cải thiện các tổn thương trên da. Nhóm thuốc này đôi khi được bác sĩ cân nhắc sử dụng ngoài chỉ định đã được phê duyệt nhằm điều trị vảy nến tại những vùng da nhạy cảm như mí mắt, quanh mắt hoặc các nếp gấp. Đây là những vị trí dễ bị tác dụng phụ nếu sử dụng corticosteroid kéo dài.
Trong quá trình dùng thuốc, người bệnh có thể gặp cảm giác nóng rát hoặc kích ứng. Thế nên, dùng thuốc này cần được bác sĩ đánh giá dựa trên tình trạng cụ thể, đặc biệt đối với phụ nữ mang thai, đang cho con bú hoặc có kế hoạch mang thai. Không nên tự ý sử dụng hay ngừng thuốc mà chưa trao đổi với bác sĩ.

Dithranol
Dithranol là hoạt chất được sử dụng phổ biến trong điều trị bệnh vảy nến, giúp làm chậm quá trình tăng sinh tế bào da bất thường, từ đó hỗ trợ giảm các mảng da dày và bong vảy. Thuốc thường được áp dụng trong những trường hợp phù hợp theo đánh giá của bác sĩ, đôi khi kết hợp với liệu pháp ánh sáng để tăng hiệu quả kiểm soát bệnh.
Mặc dù vậy, Dithranol vẫn tiềm ẩn nguy cơ gây kích ứng, đỏ rát hoặc bỏng da nếu sử dụng với nồng độ không phù hợp. Bên cạnh đó, hoạt chất này dễ làm ố quần áo, khăn tắm và các vật dụng tiếp xúc trực tiếp. Do đó, người bệnh cần tuân thủ chặt chẽ hướng dẫn về nồng độ, thời gian lưu thuốc trên da và cách làm sạch sau khi sử dụng.
Nhựa than
Nhựa than đá là thành phần được sử dụng trong một số chế phẩm hỗ trợ điều trị vảy nến, có tác dụng làm giảm tình trạng bong vảy, ngứa và viêm da. Sản phẩm có nhiều dạng bào chế khác nhau, phổ biến như dầu gội dành cho người bị vảy nến da đầu, kem bôi hoặc thuốc mỡ, tùy thuộc vào vị trí tổn thương.
Tuy nhiên, nhựa than đá có thể gây kích ứng ở một số người và thường có mùi khá nồng. Ngoài ra, thành phần này có khả năng làm bẩn hoặc đổi màu quần áo, khăn tắm và chăn ga. Vì vậy, người bệnh nên sử dụng đúng hướng dẫn và theo dõi phản ứng của da trong quá trình điều trị.
Chế phẩm tương tự Vitamin D
Các chế phẩm tương tự vitamin D như Tacalcitol, Calcitriol và Calcipotriol là một lựa chọn phù hợp để điều trị bệnh vảy nến từ nhẹ đến trung bình. Nhóm thuốc này có thể được sử dụng riêng lẻ hoặc phối hợp với corticosteroid theo chỉ định của bác sĩ. Ngoài ra, tuỳ theo dạng bào chế, chúng sẽ được cân nhắc dùng cho những vùng da như tay, chân, thân mình hoặc da đầu.
Sử dụng các loại thuốc này có tác dụng điều hoà quá trình phát triển và biệt hoá của tế bào da, từ đó hạn chế sự tăng sinh bất thường và hỗ trợ giảm viêm ở người vảy nến. Tuy nhiên, việc lựa chọn thuốc, tần suất bôi và thời gian điều trị cần dựa trên tình trạng bệnh cụ thể để đạt hiệu quả và hạn chế nguy cơ kích ứng.
Cách chữa bệnh vảy nến bằng thuốc uống và thuốc tiêm
Khi lựa chọn cách trị vảy nến bằng thuốc uống và thuốc tiêm, người bệnh cần được bác sĩ đánh giá trước điều trị, sàng lọc nguy cơ nhiễm trùng và theo dõi định kỳ. Việc tiếp tục hay thay đổi thuốc phụ thuộc vào hiệu quả điều trị và mức độ dung nạp của từng người.
Thuốc sinh học
Thuốc sinh học giúp kiểm soát vảy nến bằng cách tác động vào hệ miễn dịch. Phương pháp này thường được cân nhắc khi bệnh ở mức độ trung bình đến nặng hoặc không đáp ứng với các cách điều trị khác. Một số loại thuốc phổ biến gồm:
- Etanercept: Đây là dạng thuốc tiêm giúp giảm viêm và kiểm soát tổn thương da. Tác dụng phụ có thể gồm phát ban tại vị trí tiêm và tăng nguy cơ nhiễm trùng nghiêm trọng.
- Adalimumab: Có tác dụng ức chế phản ứng viêm liên quan đến vảy nến. Người bệnh có thể gặp đau đầu, buồn nôn, phản ứng tại chỗ tiêm hoặc nhiễm trùng.
- Ustekinumab: Thuốc này có khả năng điều hòa hoạt động miễn dịch. Tác dụng phụ có thể gồm ngứa, phát ban tại chỗ tiêm và nhiễm trùng.
- Infliximab: Loại thuốc này được truyền tĩnh mạch theo chỉ định của bác sĩ, giúp kiểm soát các triệu chứng vảy nến. Tuy nhiên, có thể xuất hiện phản ứng đau đầu hoặc nhiễm trùng nặng.
- Các loại thuốc khác: Guselkumab, Brodalumab, Secukinumab, Ixekizumab, Bimekizumab và Risankizumab cũng được sử dụng để điều trị vảy nến tùy theo tình trạng bệnh và chỉ định chuyên môn.

Thuốc phi sinh học
Các thuốc phi sinh học thường được bác sĩ chỉ định khi vảy nến ở mức độ trung bình đến nặng hoặc không đáp ứng với các phương pháp điều trị khác. Một số loại thuốc phổ biến gồm:
- Methotrexate: Giúp làm chậm quá trình tăng sinh tế bào da và giảm viêm. Tác dụng phụ có thể gồm buồn nôn, giảm tế bào máu và tổn thương gan. Thuốc chống chỉ định trong thai kỳ.
- Ciclosporin: Có tác dụng ức chế miễn dịch, hỗ trợ kiểm soát triệu chứng vảy nến. Thuốc có thể gây tăng huyết áp và ảnh hưởng đến chức năng thận.
- Acitretin: Giúp điều hòa quá trình phát triển tế bào da, được sử dụng trong một số trường hợp vảy nến nặng. Tác dụng phụ thường gặp là khô môi, khô da, có nguy cơ gây dị tật thai nhi.
- Apremilast và Dimethyl Fumarate: Là các thuốc đường uống giúp điều hòa phản ứng viêm, được cân nhắc khi bệnh nặng hoặc các phương pháp khác chưa đạt hiệu quả mong muốn.
Cách trị vảy nến bằng liệu pháp ánh sáng
Ánh sáng mặt trời
Ánh nắng mặt trời có thể giúp cải thiện triệu chứng vảy nến nhờ tác động của tia UV lên quá trình tăng sinh tế bào da. Tuy nhiên, người bệnh cần hạn chế phơi nắng quá lâu vì có thể gây cháy nắng và khiến tổn thương nghiêm trọng hơn. Nên tham khảo ý kiến bác sĩ để xác định mức độ tiếp xúc phù hợp.
Quang trị liệu
Phương pháp này sử dụng tia UVB để làm chậm quá trình tăng sinh tế bào da, từ đó giảm viêm và bong vảy. Quang trị liệu thường được chỉ định khi thuốc bôi không mang lại hiệu quả mong muốn hoặc tổn thương xuất hiện trên diện rộng.

Liệu pháp ánh sáng kết hợp
PUVA – bức xạ Psoralen kết hợp tia UVA giúp kiểm soát các tổn thương do vảy nến đáng kể. Tuy nhiên, phương pháp này có thể làm tăng nguy cơ lão hóa da và ung thư da khi tích lũy liều chiếu cao, vì vậy cần được bác sĩ theo dõi.
Liệu pháp Goeckerman
Goeckerman là phương pháp kết hợp nhựa than đá với quang trị liệu UVB để điều trị vảy nến, đặc biệt là vảy nến thể mảng. Nhựa than đá giúp giảm viêm và bong tróc, trong khi UVB hỗ trợ kiểm soát sự tăng sinh bất thường của tế bào da.
Liệu pháp laser
Laser Excimer sử dụng tia UVB bước sóng 308nm chiếu trực tiếp lên các mảng vảy nến, hạn chế ảnh hưởng đến vùng da lành xung quanh. Phương pháp thường phù hợp với các tổn thương khu trú, mức độ nhẹ đến trung bình. Số buổi điều trị được bác sĩ điều chỉnh tùy theo tình trạng da và khả năng đáp ứng của người bệnh.
Cách chữa vảy nến bằng phương pháp dân gian
Bên cạnh những cách trị vảy nến nêu trên, sử dụng nguyên liệu tự nhiên cũng được áp dụng phổ biến. Tuy nhiên, phương pháp này vẫn chưa có bằng chứng khoa học cụ thể. Do đó, người bệnh cần thử trên một vùng da nhỏ trước khi sử dụng cho toàn thân, đồng thời ngừng ngay nếu xuất hiện kích ứng và tránh áp dụng trên vùng da nứt nẻ, chảy dịch.
Tắm nước lá trà xanh
Lá trà xanh chứa một số hợp chất như caffeine, tannin và chất chống oxy hóa, có khả năng hỗ trợ làm dịu da và giảm cảm giác khó chịu. Tuy nhiên, phương pháp tắm nước lá trà xanh chưa có đủ bằng chứng khoa học để khẳng định hiệu quả điều trị bệnh vảy nến. Nếu muốn áp dụng, bạn có thể thực hiện theo các bước sau:
- Bước 1: Chuẩn bị một nắm lá trà xanh tươi, rửa sạch để loại bỏ bụi bẩn.
- Bước 2: Vò nhẹ lá trà, cho vào nồi và thêm lượng nước vừa đủ.
- Bước 3: Đun sôi, sau đó hạ nhỏ lửa và tiếp tục nấu khoảng 5 – 7 phút.
- Bước 4: Để nước nguội đến nhiệt độ ấm vừa phải, rồi pha loãng vào chậu nước tắm.
- Bước 5: Nhẹ nhàng dội nước lên vùng da bị ảnh hưởng, tránh chà xát mạnh để hạn chế kích ứng.

Tắm nước lá trầu không
Lá trầu không chứa một số hợp chất như phenol, tanin và chất chống oxy hóa, có thể hỗ trợ kháng khuẩn, giảm viêm và làm dịu da. Tuy nhiên, chưa có đủ bằng chứng khoa học chứng minh việc tắm nước lá trầu không có thể điều trị bệnh vảy nến. Nếu muốn áp dụng phương pháp này, bạn có thể thực hiện theo các bước sau:
- Bước 1: Chuẩn bị 9 – 10 lá trầu không tươi, rửa sạch rồi vò nhẹ để giải phóng các hợp chất trong lá.
- Bước 2: Cho lá vào nồi, thêm nước vừa đủ và một ít muối, sau đó đun sôi khoảng 5 phút.
- Bước 3: Để nước nguội đến nhiệt độ ấm vừa phải, lọc bỏ bã trầu và pha loãng với nước sạch.
- Bước 4: Dùng nước đã pha để tắm nhẹ nhàng, tránh chà xát lên vùng da bị tổn thương.
Vảy nến sau điều trị có tái phát không?
Vảy nến là bệnh da liễu mạn tính nên vẫn có thể tái phát ngay cả sau khi điều trị hiệu quả. Các phương pháp điều trị hiện nay chủ yếu giúp kiểm soát triệu chứng, giảm viêm và kéo dài thời gian thuyên giảm, nhưng chưa thể chữa khỏi hoàn toàn bệnh.
>> Xem thêm: Bệnh vảy nến có tự hết không? Các biện pháp khắc phục hiệu quả
Những lưu ý khi điều trị vảy nến
Bên cạnh việc tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, người bệnh nên chú ý những vấn đề sau để hỗ trợ cải thiện triệu chứng bệnh vảy nến hiệu quả:
- Dưỡng ẩm da đều đặn: Sử dụng kem dưỡng ẩm phù hợp hoặc sản phẩm chứa thành phần làm mềm da để hạn chế khô ráp, bong tróc và củng cố hàng rào bảo vệ.
- Không gãi hoặc bóc vảy: Hạn chế tác động lên vùng da tổn thương để tránh trầy xước, chảy máu và nguy cơ nhiễm trùng. Nếu ngứa nhiều, hãy trao đổi với bác sĩ về biện pháp giảm ngứa phù hợp.
- Chăm sóc da đầu: Lựa chọn dầu gội dịu nhẹ hoặc sản phẩm chuyên dụng theo hướng dẫn của bác sĩ nếu vảy nến xuất hiện ở da đầu.
- Tắm đúng cách: Ưu tiên nước ấm vừa phải và sản phẩm làm sạch dịu nhẹ. Tránh tắm nước quá nóng hoặc chà xát mạnh vì có thể khiến da kích ứng.
- Giữ tinh thần thoải mái: Ngủ đủ giấc, vận động thể chất điều độ và áp dụng các phương pháp thư giãn để kiểm soát căng thẳng kéo dài làm bệnh bùng phát.
- Chế độ ăn uống lành mạnh: Ăn đa dạng thực phẩm, tăng cường rau củ và trái cây, hạn chế rượu bia. Đồng thời, tìm hiểu bệnh vảy nến nên kiêng ăn gì để tránh những thực phẩm làm các triệu chứng tiến triển nghiêm trọng hơn.
- Tái khám định kỳ: Sử dụng thuốc đúng chỉ định, không tự ý ngưng thuốc hoặc thay đổi liều lượng khi triệu chứng thuyên giảm. Nếu tổn thương lan rộng hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, cần đến cơ sở y tế để được đánh giá.
Bài viết trên đây đã chia sẻ 15 cách trị vảy nến an toàn, hiệu quả được áp dụng phổ biến hiện nay. Tuy nhiên, để tình trạng cải thiện đúng hướng và tránh những tác dụng phụ không mong muốn, người bệnh vẫn nên thăm khám với bác sĩ chuyên môn. Theo dõi thêm nhiều bí quyết dưỡng da hữu ích khác tại chuyên mục Chăm sóc da của Isispharma bạn nhé!

